Oude cellen rond 2010
Op 14 april wordt er gestemd over de asielwetten in eerste kamer. Belangrijkste aspect van de wet is het strafbaar stellen van ongedocumenteerden strafbaar stellen van hulp geven aan deze personen. Het gevolg van deze wet zijn zijn dat ongedocumenteerden vastgezet kunnen worden volgens het strafbaar zijn van verblijf. Dit betekent dat mensen niet meer geholpen kunnen worden bij terugkeer, bijvoorbeeld door naar een ambassade te gaan. En hoelang duurt die detentie dan? En hoeveel cellen moeten er dan bijkomen? Het lijkt dus op vreemdelingendetentie, maar daar worden mensen vastgehouden met het plan om uitgezet te worden, wat in een derde van de gevallen slechts lukt. De rest komt weer op straat als uitzetting onmogelijk blijkt. Verder lijdt het tot meer dakloosheid, criminalisering, zorg mijden, en niet tot minder instroom. Er is tegen de asielwetten gedebatteerd, er zijn petities gehouden, kaarten acties, brieven gestuurd, en we hopen nog steeds dat dat een positief effect op de stemming heeft. Actie voeren kan nog steeds, zie Inlia.nl
Een nog groter schrikbeeld (voor mij in ieder geval) is asielzoekers opsluiten, inclusief minderjarigen. Dit bij binnenkomst in Nederland. Volgende brief is geschreven in februari werd deze brief geschreven.
Geachte leden van de Vaste Kamercommissie voor Asiel en Migratie,
Op 12 februari 2026 start u met de inhoudelijke behandeling van de Nederlandse implementatiewet van het EU Asiel- en Migratiepact. De ondertekenaars van deze brief vragen u de mogelijkheid om kinderen in detentie te plaatsen uit de wet te schrappen. Wij roepen u op om bij de nationale implementatie van het EU-Migratiepact: Kinderen (begeleid én onbegeleid) expliciet uit te sluiten van alle vormen van detentie. Dit vergt dat de wet zodanig wordt gewijzigd dat de mogelijkheid tot detentie van kinderen ondubbelzinnig en categorisch wordt uitgesloten. Niet-vrijheidsbenemende alternatieven voor detentie wettelijk te verankeren en toe te passen als standaardpraktijk. Het opnemen van de mogelijkheid om kinderen in detentie te plaatsen is een keuze. Het is géén verplichting vanuit het Europese Asiel- en Migratiepact. Het schrappen van deze bepaling brengt een effectieve uitvoer van het Pact niet in gevaar. Detentiebeleving bij kinderen leidt tot ontwikkelingsschade De juridische kaders zijn helder: kinderen mogen enkel in detentie worden geplaatst wanneer goed onderbouwd kan worden dat dit in hun belang is. Detentie heeft immers negatieve gevolgen op de mentale en fysieke ontwikkeling van kinderen, zoals internationaal breed erkend wordt. Recent onderzoek concludeert dat het detineren van kinderen buitensporige fysieke en psychologische schade veroorzaakt ongeacht de omstandigheden waarin zij worden vastgehouden. Een meta-analyse van 21 onderzoeken die gegevens van bijna 10.000 kinderen bevat laat zien dat van hen 42,2 procent een depressie en 32 procent een posttraumatische stressstoornis (PTSS) overhield aan detentie. De ernst van de gevolgen voor de geestelijke gezondheid nam toe naarmate de detentie langer duurde. Fysieke gezondheidseffecten, zo blijkt uit een ander onderzoek, zijn ondervoeding, tandcariës, vitamine D-tekort en klachten zoals hoofdpijn en bedplassen.4 Eerder onderzoek van de coalitie Geen Kind in de Cel (2014) toonde deze effecten ook aan. Een detentiebeleving is traumatiserend voor een kind en niet ondersteunend aan diens ontwikkeling. Kinderen detineren op basis van gezinseenheid schendt hun rechten Het detineren van kinderen om migratieredenen is expliciet in strijd met het internationaal recht en het voorgestelde wettelijke kader vormt een schending van kinderrechten. Gezinseenheid wordt als hoofdargument gezien om kinderen te kunnen detineren. Dit is juridisch onhoudbaar en schendt de rechten van kinderen. Het beginsel van gezinseenheid dient niet te worden gerealiseerd door gezamenlijke vrijheidsontneming, maar door het structureel inzetten van niet-vrijheidsbenemende alternatieven, waaronder gemeenschapsgerichte alternatieven, zoals een meldplicht, een verplichting om relevante identiteits- of reisdocumenten af te geven of het stellen van een financiële garantie. Concluderend Buitenstrafrechtelijke detentie van kinderen is niet in hun belang en nooit gerechtvaardigd. In elk wetgevingstraject, dus ook bij de implementatie van het EUAsiel en Migratiepact, moeten de belangen van kinderen een primaire overweging zijn. Er wordt gekozen voor een uiterst ingrijpende maatregel, zonder onderbouwing waarom Er wordt gekozen voor een uiterst ingrijpende maatregel, zonder onderbouwing waarom dit in het belang van het kind is en Het opnemen van de mogelijkheid om kinderen in detentie te plaatsen is een keuze waar kinderen de prijs voor betalen. Wij vragen u deze keuze niet te maken en het wetsvoorstel te wijzigen.
UNICEF Nederland,
Defence for Children Nederland,
VluchtelingenWerk Nederland,
Amnesty International Nederland,
Rode Kruis Nederland,
Save the Children,
INLIA Foundations,
Stichting LOS,
ASKV,
Werkgroep Kind in azc,
Kinderrechtencollectief
Inmiddels is de stemming in de tweede kamer geweest, het wetsvoorstel is met 105 stemmen voor aangenomen.
Nog steeds kunt u uw stem laten horen via ondermeer defence for children
Velen van u zullen zich nog herinneren dat ruim 20 jaar geleden toen wij hier begonnen met waken, er kinderen in de cel zaten, op de gewone detentieafdelingen.
Justitie heeft later de gesloten gezinslocatie laten bouwen, waar kinderen in een kindvriendelijke setting gevangen zitten, en hooguit voor 14 dagen, soms bij uitzondering meer. Wel in detentie helaas. Maar we gaan weer terug naar af als de eerste kamer er geen halt toe roept.